İskoçyalının Dönüşü...

Fransızca “İskoç” anlamına gelen ekose, moda tarihinin klasik desenlerinin içinde yer alıyor. Ekoseyi İskoç erkeklerinin geleneksel giysisi olan pilili etekler yani ‘kilt’ler ile tanımış olsak da İngiltere ve İrlanda’da ekoseyi ilk kullanma konusunda oldukça iddialı.
‘Kilt’ler dağlarda yaşayan İskoç erkeklerinin geceleri soğuktan ve yağışlardan korunmak amacıyla kullandıkları ekose battaniyelerini gündüzleri bellerine sararak giysi ihtiyacını karşılamaları sonrasında ortaya çıkmış bir tür geleneksel kıyafet olma özelliğini taşıyor. Yeşil, kırmızı, siyah ve mavi renklerin kullandığı birbirinden farklı ekose türleri de aslında İskoçya’daki klanları temsil ediyor. Her klana ait bir renk ve ekose deseninin olması yaşadıkları coğrafyanın özelliğini de yansıtıyor. Günümüzde koleksiyonlara ilham veren kiltler birçok enteresan tartışmalara da konu oldu.
Geçtiğimiz yıllarda AB’nin resmî istatistik kuruluşu Eurostat, üye ülkeler arasında araştırma yapmak için sınıflandırdığı giysilerin bayana kıyafetleri bölümünde kiltlerin olması İskoçya’nın ayağa kalkmasına neden olmuştu. Tabii ki bunun sonucunda AB yetkilileri geri adım atmak zorunda kaldı ve kiltleri erkek giysisi olarak kabul etti. Ya ülkemizde neler olmuyor ki bu konuda? Erkekleri aşağılamak için kullanılan bir söylem olan “erkeklere etek giydirme “ meselesi var. Oysaki İskoçya’da erkeklerin kilt giymesi daha da erkek olduklarının göstergesi olarak kabul görüyor.
Şimdilerde ise moda dünyası kilti bayanlara feminen stil ile harmanlayıp sunuyor. 70’lerin kesimlerini günümüz anlayışı ile birleştiren ekose desenler 2006-07 sonbahar/kış sezonunda tüm koleksiyonlarda kullanıldı. Kısa pilili eteklerden A kesim eteklere, bedene oturan fit takımlardan önden düğmeli elbiselere, kruvaze kuşaklı trençkotlardan pelerinlere, pilili eteklerden kaşe kabanlara kadar her parçada farklı bir ekoseyi görmek mümkün.
Moda dünyasında koyu mor, sonbahar yeşilleri, bej ve kahverengi tonları, griler ve hayalperest pembeler ekoselere tekrar hayat verdi. Ekosenin klasikleşmiş lüks markası Burberry’de görmeye alıştığımız ekose, hem ciddi iş giysileri hem de çocuksu yumuşak stillerde karşımıza çıkıyor. Her tarz giyim anlayışı ile uyumlu ekoseler, klasik tasarımlarda olduğu kadar spor tasarımlarda da ilgi çekici görünüyor. Yumuşak ve ince dokulu kumaşlarda adeta erkeksi takımlar gibi duran ve bedeni saran üçlü bayan takımları ekoseye yeni soluk kazandırıyor. Yoğunluktan uzak, oldukça sade, aristokrat bir duruş ile tasarlanan ekose kıyafetler günün her saatinde kullanılabilir modern şıklığı yansıtıyor. Marc Jacobs’un, Louis Vuitton için hazırladığı koleksiyonda, Belçikalı tasarımcı Dries Van Noten, tasarımlarında her dönem ekoselere yer veren Vivien Westwood, Alexander McQueen, Ralph Lauren, genç tasarımcı David Dixon ve Paul Smith and John Galliano gibi birçok tasarımcı ekoseyi kendi stilleri ile birleştirerek kullandılar.
Trendlerin yalın ama sadelikle gelen lüksü simgeleyen formlar ile birleştiğini söylemeden edemeyeceğim. Princedegalla yani çok büyük kareli takım elbise kumaşlarının kullanıldığı kısa pantolonlar, kısa klasik ceket veya montlar, uzun trençkotlar sezona damgasını vuran parçalar arasında şapkalar, şallar, kabanlar, pelerinler, elbiseler, başörtüleri ve aksesuarları görmek mümkün.
Şık olduğu kadar sevimlilikleriyle de ilgi odağı olan ekose giysilerde pilili etekler balıkçı yaka kaşmir kazaklar ile tamamlanırken; takımlar bebe yakalı ya da hâkim yakalı patlı kırışık gömlekler ile kullanılabilir. Boru paça pantolonlar ile kullanılan uzun kalın örgü hırkalar ise günlük giyim anlayışınıza zarif şıklık kazandırıyor. Ekose etekler ve fit takımlar ile kullanılabilecek dolgu topuklu uzun rugan çizmeler ise giyimdeki seçici zevkinizi ortaya koyacaktır. Zincir aksesuarlar ile tamamlanan stilde net çizgilerden uzaklaşmamak asil görünümün püf noktası. Ekose kıyafetlerde mümkün oldukça soluk renklerin, diğer tamamlayıcı parçalarda (gömlek, kazak, şal, başörtüsü) ise geniş renk yelpazesine sahip canlı kış tonları tercih edilebilir.
Daha çocuksu stil benimseyenler de unutulmamış. Aynen İskoç geleneklerindeki gibi diz altı çoraplar pilili etekler ile kullanılabilecek. Okul gömlekleri ve süveterleri de bu tarzın belirleyici parçalarından. Sadece lisede giyilebileceğini düşündüğümüz bu stil pek çok hanımın eskiye özlemini giderecekmiş gibi görünüyor.
Ekose pek tabii olarak yalnızca bayan giysilerinde kullanılmadı. Erkeklerde de fit duran üçlü takımlarda, trençkotlarda, ekoseyi sık görmek mümkün. Daha dinamik bir duruş için temiz denim pantolon, balıkçı yaka kazak ve ekose ceket kullanılabilir. İş yaşamında klasik giyimden hoşlanan beylere ekose ceket, fular, düz renk, boru paça pantolon birleşimini denemelerini öneriyorum. İddialı ekose dar kalıp pantolonlar ile kullanılabilecek kalın örgü hırkalar ise kendini özgür hissetmek isteyen beylerin şıklığına şıklık katacaktır. Ekoseyi kadife ile birleştiren kombinasyonlar ile de soğuk kış günlerini sıcacık ve nostaljik geçirmenize yardımcı olabilir.
2006-07 sonbahar/kış sezonu biraz nostalji, biraz genç dinamik ruh, biraz da klasik bir tarz ama her şeyden önemlisi asil ve sofistike. Özet olarak ekose doğru kullanıldığı takdirde geleneksel ile modernin sentezlendiği lüks etkisi yaratan bir stil. r.yazici@zaman.com.tr
Ekose kullanımında püf noktalar :
*Şişman olanlar canlı renklere sahip ekoselerden uzak durmalı.
*Çok zayıf hanımlar çok uzun ve dar eteklerden sakınmalı.
*Göbek sorunu olanlar büyük ekoseli ceketleri değil küçük ekoselileri tercih etmeli.
*Basen problemi yaşayan hanımlar “A” kesim verevden hazırlanmış etekleri tercih etmeli.
*Kısa etekler için büyük ekoseli soluk renkler, uzun etekler için küçük ekoseli canlı renkler tercih edilebilir.
*Çok zayıf beyler iddialı ekose pantolonları tercih edebilir.
*Üçlü klasik takımlarda çok canlı renklerde astarlar kullanılabilir.